Sign In

Cục Viễn thám quốc gia rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật, tạo nền tảng cho phát triển lĩnh vực viễn thám trong giai đoạn mới

10:17 27/10/2026

Chọn cỡ chữ A a  

Trong bối cảnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trong phương thức quản lý, khai thác và sử dụng dữ liệu, việc hoàn thiện hệ thống pháp luật về viễn thám có ý nghĩa quan trọng đối với nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, phát huy giá trị của dữ liệu ảnh viễn thám và đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội. Thực hiện kế hoạch tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Cục Viễn thám quốc gia đã tổ chức rà soát các văn bản thuộc lĩnh vực được giao quản lý, qua đó xác định những kết quả đạt được, nhận diện các nội dung cần tiếp tục hoàn thiện và đề xuất định hướng xử lý trong thời gian tới. Kết quả rà soát không chỉ góp phần đánh giá thực trạng khuôn khổ pháp lý hiện hành mà còn đặt ra yêu cầu đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, bảo đảm các quy định về viễn thám theo kịp sự phát triển của công nghệ, phù hợp với thực tiễn quản lý và tạo điều kiện thuận lợi cho việc ứng dụng, chia sẻ, khai thác dữ liệu phục vụ các ngành, lĩnh vực.

Rà soát toàn diện hệ thống văn bản, nhận diện yêu cầu hoàn thiện thể chế

Việc tổng rà soát được Cục Viễn thám quốc gia triển khai trên cơ sở Quyết định số 1400/QĐ-BNNMT ngày 20/4/2026 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành Kế hoạch triển khai tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật tại Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Quyết định số 1646/QĐ-BNNMT ngày 06/5/2026 về việc thành lập Tổ công tác triển khai tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật tại Bộ, cùng các văn bản hướng dẫn có liên quan. Quá trình rà soát được thực hiện theo các tiêu chí, yêu cầu chung, gắn việc đối chiếu quy định pháp luật hiện hành với chủ trương, đường lối của Đảng, yêu cầu quản lý nhà nước và thực tiễn tổ chức triển khai hoạt động viễn thám.

Theo kết quả tổng hợp đến ngày 31/10/2026, Cục Viễn thám quốc gia đã xác định 29 văn bản quy phạm pháp luật thuộc đối tượng, phạm vi tổng rà soát, gồm 01 Nghị định của Chính phủ và 28 Thông tư của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ. Các văn bản bao quát nhiều nội dung quan trọng của hoạt động viễn thám, từ quy định chung về hoạt động chuyên ngành, định mức kinh tế - kỹ thuật, quy trình thu nhận và xử lý ảnh vệ tinh, đo khống chế ảnh, xây dựng và cập nhật cơ sở dữ liệu, công bố siêu dữ liệu, đến vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu ảnh viễn thám quốc gia và ứng dụng công nghệ viễn thám trong giám sát ngập lụt, mực nước lưu vực sông, khai thác mỏ lộ thiên, xây dựng bản đồ chuyên đề và phục vụ các nhiệm vụ quản lý tài nguyên, môi trường.

Trong số các văn bản được rà soát, Nghị định số 03/2019/NĐ-CP ngày 04/01/2019 của Chính phủ về hoạt động viễn thám giữ vai trò quan trọng trong việc xác lập khuôn khổ pháp lý chung cho lĩnh vực. Cùng với đó, hệ thống thông tư đã từng bước cụ thể hóa các yêu cầu kỹ thuật, quy trình nghiệp vụ và định mức kinh tế - kỹ thuật, tạo cơ sở cho việc tổ chức thực hiện các nhiệm vụ chuyên ngành. Đáng chú ý, danh mục rà soát còn cập nhật những văn bản mới được ban hành trong năm 2026, trong đó có các thông tư về định mức kinh tế - kỹ thuật giám sát mực nước lưu vực sông bằng công nghệ viễn thám và vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu ảnh viễn thám quốc gia có hiệu lực từ ngày 12/10/2026; đồng thời ghi nhận các thông tư đã ban hành nhưng đến thời điểm tổng hợp chưa có hiệu lực, dự kiến có hiệu lực từ ngày 10/11/2026. Việc cập nhật tình trạng pháp lý của các văn bản giúp bảo đảm kết quả rà soát phản ánh sát hơn thực trạng hệ thống quy định chuyên ngành tại thời điểm báo cáo.

Qua rà soát, Cục Viễn thám quốc gia đánh giá hệ thống văn bản quy phạm pháp luật hiện hành về viễn thám cơ bản đã tạo lập cơ sở pháp lý phục vụ công tác quản lý nhà nước và triển khai các hoạt động chuyên ngành. Các quy định hiện hành góp phần duy trì hoạt động thu nhận, xử lý, quản lý và khai thác dữ liệu ảnh viễn thám, phục vụ điều tra cơ bản, giám sát tài nguyên, môi trường và đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh. Đây cũng là nền tảng để tiếp tục thể chế hóa các chủ trương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tăng cường hội nhập quốc tế và phát huy nguồn lực của các thành phần kinh tế trong lĩnh vực viễn thám.

Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, sự thay đổi trong phương thức thu nhận và xử lý dữ liệu, cùng yêu cầu ngày càng cao về kết nối, tích hợp, chia sẻ và khai thác thông tin đã đặt ra những vấn đề mới đối với công tác quản lý nhà nước. Hoạt động viễn thám ngày nay không chỉ dừng lại ở việc thu nhận và cung cấp dữ liệu ảnh vệ tinh mà còn gắn với phát triển hạ tầng kỹ thuật, xây dựng cơ sở dữ liệu, nghiên cứu và ứng dụng công nghệ, phát triển sản phẩm và dịch vụ, cũng như huy động sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp. Vì vậy, khuôn khổ pháp lý cần tiếp tục được hoàn thiện theo hướng bao quát đầy đủ hơn các khâu trong chuỗi giá trị viễn thám, đồng thời bảo đảm sự thống nhất với các quy định pháp luật có liên quan.

Tập trung hoàn thiện Nghị định về hoạt động viễn thám, tháo gỡ những điểm nghẽn từ thực tiễn

Một trong những kết quả trọng tâm của đợt tổng rà soát là đề xuất thay thế toàn bộ Nghị định số 03/2019/NĐ-CP về hoạt động viễn thám. Đây là định hướng xử lý được xác định trên cơ sở đánh giá sự phù hợp của văn bản với chủ trương, đường lối của Đảng, yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế và phát triển kinh tế tư nhân; đồng thời xuất phát từ những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện trong thực tiễn quản lý nhà nước về viễn thám.

Qua rà soát, một số nội dung tại Nghị định số 03/2019/NĐ-CP cần được cập nhật, bổ sung để phù hợp hơn với sự phát triển của công nghệ và yêu cầu quản lý hiện nay. Trước hết là các quy định về giải thích từ ngữ tại Điều 3, trong đó một số khái niệm, thuật ngữ như dữ liệu ảnh viễn thám, sản phẩm ảnh viễn thám và công trình hạ tầng thu nhận ảnh viễn thám cần được nghiên cứu, chuẩn hóa. Việc thống nhất cách hiểu và cách sử dụng thuật ngữ có ý nghĩa quan trọng đối với quá trình xây dựng, áp dụng quy định pháp luật, xác định phạm vi điều chỉnh và bảo đảm tính thống nhất trong tổ chức thực hiện giữa các cơ quan, tổ chức có liên quan. Đồng thời, việc chuẩn hóa thuật ngữ cần tính đến sự phát triển của công nghệ viễn thám, thực tiễn hoạt động chuyên ngành và yêu cầu hội nhập quốc tế.

Cùng với đó, chính sách của Nhà nước đối với hoạt động viễn thám cần tiếp tục được nghiên cứu theo hướng đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Khi dữ liệu viễn thám ngày càng có vai trò quan trọng trong cung cấp thông tin phục vụ quản lý, điều hành và ra quyết định, việc hoàn thiện chính sách cần gắn với yêu cầu phát triển hạ tầng, nâng cao năng lực thu nhận dữ liệu, thúc đẩy ứng dụng công nghệ và phát huy hiệu quả của nguồn dữ liệu hiện có. Các quy định cần tạo cơ sở pháp lý phù hợp cho việc phát triển sản phẩm, dịch vụ viễn thám, đồng thời khuyến khích sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp theo quy định của pháp luật, góp phần huy động nguồn lực xã hội cho phát triển lĩnh vực.

Một nội dung đáng chú ý khác là hoàn thiện quy định về hệ thống và công trình hạ tầng thu nhận dữ liệu ảnh viễn thám. Hạ tầng thu nhận giữ vai trò quan trọng trong việc bảo đảm khả năng tiếp cận, tiếp nhận và cung cấp dữ liệu phục vụ các nhiệm vụ chuyên ngành. Trong điều kiện phương thức thu nhận dữ liệu ngày càng đa dạng, việc xây dựng, vận hành, bảo trì và di dời các công trình hạ tầng cần có cơ sở pháp lý rõ ràng, phù hợp với yêu cầu quản lý và thống nhất với các quy định pháp luật có liên quan. Kết quả rà soát đã chú trọng đối chiếu những nội dung về thẩm quyền đối với công trình hạ tầng thu nhận dữ liệu ảnh viễn thám với các quy định liên quan, trong đó có Nghị định số 136/2025/NĐ-CP và Luật số 146/2025/QH15, nhằm bảo đảm tính đồng bộ khi hoàn thiện quy định chuyên ngành.

Đặc biệt, yêu cầu quản lý dữ liệu viễn thám cần được xem xét trong mối quan hệ chặt chẽ với quá trình chuyển đổi số. Dữ liệu không chỉ cần được thu nhận và lưu trữ mà còn phải được quản lý có hệ thống, bảo đảm khả năng kết nối, tích hợp, chia sẻ và khai thác theo quy định. Do đó, việc xây dựng Nghị định thay thế cần nghiên cứu đầy đủ các vấn đề liên quan đến quản lý và vận hành hệ thống dữ liệu, trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, yêu cầu bảo đảm an toàn, an ninh thông tin và cơ chế phối hợp trong quá trình khai thác, sử dụng dữ liệu. Hoàn thiện những nội dung này sẽ góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực, hạn chế tình trạng dữ liệu phân tán, tăng cường khả năng cung cấp thông tin phục vụ công tác quản lý nhà nước và đáp ứng nhu cầu ứng dụng của các ngành, lĩnh vực.

Trên cơ sở kết quả rà soát, Cục Viễn thám quốc gia xác định việc xây dựng Nghị định thay thế Nghị định số 03/2019/NĐ-CP là nhiệm vụ cần tập trung triển khai trong năm 2026, đồng thời tiếp tục hoàn thiện các nội dung trong giai đoạn 2026–2027 theo kế hoạch và quy trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật. Trọng tâm là rà soát, hoàn thiện các quy định về hoạt động viễn thám, giải thích từ ngữ, ứng dụng dữ liệu ảnh viễn thám, chính sách của Nhà nước, hệ thống và hạ tầng thu nhận dữ liệu, quản lý, kết nối, tích hợp, chia sẻ và sử dụng dữ liệu. Quá trình xây dựng cần bảo đảm có căn cứ pháp lý và thực tiễn rõ ràng, xác định cụ thể nội dung cần xử lý, đánh giá tác động của các phương án chính sách, lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức và đối tượng chịu tác động, qua đó bảo đảm tính khả thi và hạn chế phát sinh vướng mắc mới trong quá trình thực hiện.

Nghiên cứu xây dựng Luật Viễn thám, hoàn thiện cơ sở pháp lý ở tầm dài hạn

Bên cạnh việc hoàn thiện Nghị định về hoạt động viễn thám, kết quả tổng rà soát cũng xác định sự cần thiết nghiên cứu xây dựng Luật Viễn thám nhằm tạo lập cơ sở pháp lý ở cấp luật cho việc quản lý và phát triển toàn diện lĩnh vực. Đây là định hướng dài hạn, xuất phát từ yêu cầu nâng cao tính đồng bộ của hệ thống pháp luật và đáp ứng sự phát triển ngày càng đa dạng của hoạt động viễn thám trong bối cảnh mới.

Nếu Nghị định thay thế tập trung cập nhật, hoàn thiện các quy định thuộc phạm vi điều chỉnh hiện hành, việc nghiên cứu xây dựng Luật Viễn thám hướng đến một khuôn khổ pháp lý tổng thể hơn, bao quát các hoạt động từ nghiên cứu, phát triển công nghệ, đầu tư và vận hành hạ tầng, thu nhận dữ liệu đến quản lý, chia sẻ, khai thác dữ liệu, phát triển sản phẩm, dịch vụ và hợp tác quốc tế. Việc nghiên cứu ở cấp luật cũng tạo điều kiện xem xét một cách toàn diện mối quan hệ giữa quản lý nhà nước, phát triển hạ tầng, bảo đảm an toàn thông tin, khai thác dữ liệu và huy động nguồn lực xã hội, trên cơ sở phân định rõ phạm vi điều chỉnh, thẩm quyền và trách nhiệm của các chủ thể có liên quan.

Định hướng xây dựng Luật Viễn thám gắn với yêu cầu thể chế hóa các chủ trương về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; phát triển kinh tế tư nhân; phát huy vai trò của kinh tế nhà nước; tăng cường hội nhập quốc tế và hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam. Trong đó, dữ liệu viễn thám cần được nhìn nhận không chỉ là sản phẩm đầu vào của các nhiệm vụ chuyên ngành mà còn là nguồn thông tin có giá trị phục vụ nhiều hoạt động quản lý, giám sát và phát triển. Việc xây dựng cơ chế pháp lý phù hợp cho quản lý, kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu sẽ góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng dữ liệu, tạo điều kiện phát triển các ứng dụng mới và mở rộng khả năng cung cấp sản phẩm, dịch vụ viễn thám theo quy định pháp luật.

Theo báo cáo của Cục Viễn thám quốc gia, nhiệm vụ nghiên cứu xây dựng Luật Viễn thám được triển khai theo Kế hoạch số 64/KH-UBTVQH16 ngày 22/5/2026 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Nghị quyết số 185/NQ-CP ngày 10/7/2026 của Chính phủ. Trong giai đoạn chuẩn bị, các nội dung trọng tâm là tiếp tục tổng kết thực tiễn thi hành pháp luật, nghiên cứu chính sách, xác định phạm vi điều chỉnh và chuẩn bị hồ sơ xây dựng Luật theo quy định. Dự kiến, Luật Viễn thám sẽ được trình Quốc hội vào tháng 5/2029. Đây là lộ trình cần được chuẩn bị kỹ lưỡng, bảo đảm các chính sách được đề xuất có cơ sở thực tiễn, phù hợp với yêu cầu quản lý và có tính khả thi khi triển khai.

Việc nghiên cứu xây dựng Luật Viễn thám cũng đặt ra yêu cầu phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan chủ trì với các cơ quan quản lý chuyên ngành, các tổ chức nghiên cứu, đơn vị sử dụng dữ liệu và doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực có liên quan. Những vấn đề liên quan đến dữ liệu, hạ tầng kỹ thuật, an toàn thông tin, kết nối và chia sẻ dữ liệu thường có mối liên hệ với nhiều lĩnh vực quản lý khác nhau. Vì vậy, việc xây dựng chính sách cần được thực hiện trên cơ sở đối chiếu đồng bộ với hệ thống pháp luật hiện hành, xác định rõ ranh giới và mối quan hệ giữa các văn bản, tránh tạo ra sự chồng chéo hoặc khoảng trống pháp lý. Đây cũng là yêu cầu quan trọng nhằm xây dựng hệ thống pháp luật tinh gọn, thống nhất, minh bạch, dễ tiếp cận và tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân trong quá trình áp dụng.

Gắn hoàn thiện pháp luật với chuyển đổi số và phát huy giá trị dữ liệu viễn thám

Kết quả tổng rà soát cho thấy một trong những hướng hoàn thiện quan trọng của pháp luật về viễn thám là tạo cơ sở pháp lý phù hợp cho việc phát triển, quản lý và khai thác dữ liệu trong môi trường số. Cùng với sự phát triển của các hệ thống thu nhận dữ liệu và công nghệ xử lý ảnh, yêu cầu đặt ra đối với dữ liệu viễn thám ngày càng cao, không chỉ về chất lượng, độ tin cậy mà còn về khả năng cập nhật, kết nối và sử dụng trong các hệ thống thông tin phục vụ quản lý nhà nước. Việc hoàn thiện quy định pháp luật vì vậy cần hướng đến bảo đảm tính liên thông trong quản lý dữ liệu, xác định rõ trách nhiệm của các chủ thể tham gia và tăng cường khả năng khai thác dữ liệu theo đúng quy định.

Trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, dữ liệu viễn thám có khả năng hỗ trợ theo dõi diễn biến tài nguyên, giám sát các hiện tượng tự nhiên, cung cấp thông tin về biến động bề mặt và phục vụ đánh giá hiện trạng trên phạm vi rộng. Những ứng dụng như giám sát ngập lụt, theo dõi mực nước lưu vực sông, giám sát một số nội dung trong khai thác mỏ lộ thiên hay thành lập bản đồ chuyên đề đã được đề cập trong hệ thống văn bản kỹ thuật của lĩnh vực. Các quy định về quy trình, định mức kinh tế - kỹ thuật và vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu tạo cơ sở để tổ chức thực hiện những nhiệm vụ này. Tuy nhiên, để đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn tiếp theo, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý, chia sẻ và khai thác dữ liệu, bảo đảm sự thống nhất giữa quy định về hoạt động chuyên ngành với các quy định pháp luật có liên quan.

Cùng với đó, việc phát triển dữ liệu viễn thám cần gắn với yêu cầu bảo đảm an toàn, an ninh thông tin. Dữ liệu được thu nhận, lưu trữ, tích hợp và chia sẻ qua các hệ thống cần được quản lý phù hợp với quy định pháp luật, bảo đảm việc khai thác đúng mục đích và đúng thẩm quyền. Đây là vấn đề cần được nghiên cứu trong quá trình hoàn thiện các quy định về hệ thống thu nhận dữ liệu, vận hành cơ sở dữ liệu và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức có liên quan. Hoàn thiện cơ sở pháp lý về những nội dung này không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý mà còn tạo điều kiện để mở rộng ứng dụng dữ liệu trong các hoạt động nghiên cứu, sản xuất và cung cấp dịch vụ.

Một yêu cầu khác là tạo điều kiện phát huy nguồn lực của các thành phần kinh tế trong hoạt động viễn thám. Sự tham gia của doanh nghiệp có thể góp phần thúc đẩy nghiên cứu, phát triển công nghệ, cung cấp sản phẩm và dịch vụ, mở rộng các hình thức ứng dụng dữ liệu. Để khai thác hiệu quả nguồn lực này, chính sách pháp luật cần xác định rõ phạm vi, điều kiện và trách nhiệm của các chủ thể tham gia, đồng thời bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước, an toàn thông tin và tuân thủ các quy định có liên quan. Hoàn thiện cơ chế theo hướng phù hợp, minh bạch và khả thi sẽ góp phần tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động nghiên cứu, đầu tư và phát triển các ứng dụng viễn thám, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực xã hội.

Đối với yêu cầu hội nhập quốc tế, việc rà soát, chuẩn hóa thuật ngữ và hoàn thiện các quy định chuyên ngành có ý nghĩa thiết thực trong việc nâng cao tính thống nhất của hệ thống pháp luật. Công nghệ viễn thám có sự phát triển nhanh và hoạt động chuyên ngành gắn với nhiều phương thức thu nhận, xử lý, quản lý và cung cấp dữ liệu. Vì vậy, việc xây dựng các khái niệm và quy định rõ ràng, phù hợp với thực tiễn là điều kiện cần thiết để nâng cao chất lượng quản lý, tạo thuận lợi cho hợp tác và hạn chế những cách hiểu khác nhau trong quá trình áp dụng. Đây cũng là nội dung được xác định trong định hướng thay thế Nghị định số 03/2019/NĐ-CP.

Bảo đảm tính đồng bộ, khả thi trong quá trình hoàn thiện hệ thống pháp luật

Qua rà soát theo các tiêu chí được giao, Cục Viễn thám quốc gia chưa phát hiện quy định thuộc phạm vi rà soát có dấu hiệu không phù hợp với Hiến pháp, trái pháp luật, mâu thuẫn, chồng chéo hoặc không thống nhất với các văn bản làm căn cứ rà soát. Cũng chưa phát hiện nội dung không tương thích với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên hoặc vấn đề cần điều chỉnh trong nước để thực hiện điều ước quốc tế chưa được pháp luật quy định. Đối với tiêu chí cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện hành nghề, đầu tư, kinh doanh và thủ tục hành chính bất hợp lý, đợt rà soát không xác định đề xuất xử lý theo tiêu chí này. Kết quả trên cho thấy trọng tâm hoàn thiện pháp luật về viễn thám hiện nay chủ yếu tập trung vào việc cập nhật các quy định trước yêu cầu phát triển mới, xử lý những nội dung cần làm rõ và bổ sung cơ sở pháp lý cho các hoạt động đang phát triển nhanh.

Trên cơ sở đó, Cục Viễn thám quốc gia xác định việc xử lý, hoàn thiện hệ thống văn bản cần được thực hiện có trọng tâm, trọng điểm, kết hợp giữa yêu cầu cập nhật các quy định trong ngắn hạn với định hướng xây dựng khuôn khổ pháp lý tổng thể trong dài hạn. Trước mắt, cần tập trung xây dựng Nghị định thay thế Nghị định số 03/2019/NĐ-CP, bảo đảm giải quyết những vấn đề đã được nhận diện qua rà soát. Về lâu dài, tiếp tục nghiên cứu xây dựng Luật Viễn thám theo lộ trình được xác định, tạo cơ sở pháp lý toàn diện hơn cho quản lý và phát triển hoạt động viễn thám. Hai định hướng này có mối quan hệ bổ trợ, trong đó các yêu cầu hoàn thiện trước mắt cần đồng thời tính đến mục tiêu xây dựng hệ thống pháp luật thống nhất, ổn định và phù hợp với định hướng phát triển của lĩnh vực.

Quá trình hoàn thiện các văn bản cũng cần bảo đảm phối hợp chặt chẽ với việc rà soát các quy định pháp luật thuộc những lĩnh vực liên quan. Hoạt động viễn thám có mối liên hệ với quản lý dữ liệu, hạ tầng kỹ thuật, tài nguyên, môi trường và nhiều hoạt động chuyên ngành khác. Vì vậy, việc xây dựng quy định mới cần được đối chiếu với các văn bản có liên quan, làm rõ phạm vi điều chỉnh, trách nhiệm thực hiện và mối quan hệ giữa các cơ quan, tổ chức. Đối với những vấn đề có tính liên ngành, cần tăng cường phối hợp trong quá trình nghiên cứu, đề xuất phương án xử lý, tránh tình trạng các quy định được hoàn thiện riêng lẻ nhưng vẫn phát sinh khó khăn trong tổ chức thực hiện.

Bên cạnh yêu cầu bảo đảm tính đồng bộ, chất lượng xây dựng pháp luật cần được đặt lên hàng đầu. Mỗi đề xuất sửa đổi, thay thế hoặc ban hành mới cần làm rõ căn cứ pháp lý, căn cứ thực tiễn, nội dung bất cập, nguyên nhân và phương án xử lý; đồng thời đánh giá tác động và tính khả thi của chính sách. Việc lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và đối tượng chịu tác động trực tiếp có ý nghĩa quan trọng trong việc nhận diện đầy đủ các vấn đề phát sinh từ thực tiễn, bảo đảm các quy định sau khi ban hành có thể triển khai hiệu quả. Cách tiếp cận này cũng góp phần hạn chế việc sửa đổi văn bản nhiều lần trong thời gian ngắn, giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi cho các chủ thể trong quá trình tiếp cận, thực hiện pháp luật.

Từ kết quả tổng rà soát, Cục Viễn thám quốc gia kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục chỉ đạo việc xây dựng Nghị định thay thế Nghị định số 03/2019/NĐ-CP theo chương trình công tác năm 2026, bảo đảm kịp thời hoàn thiện các quy định về quản lý nhà nước trong lĩnh vực viễn thám, xử lý những nội dung cần cập nhật, bổ sung và đáp ứng yêu cầu thực tiễn quản lý. Đồng thời, cần xem xét định hướng nghiên cứu, xây dựng Luật Viễn thám nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý cho quản lý và phát triển hoạt động viễn thám, phù hợp với yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới.

Tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật là cơ sở quan trọng để Cục Viễn thám quốc gia tiếp tục đánh giá thực tiễn thi hành pháp luật, chủ động nhận diện những nội dung cần hoàn thiện và nâng cao chất lượng tham mưu xây dựng chính sách trong lĩnh vực được giao quản lý. Với định hướng kết hợp hoàn thiện các quy định trước mắt và nghiên cứu khuôn khổ pháp lý dài hạn, công tác xây dựng pháp luật về viễn thám hướng tới mục tiêu tạo lập môi trường pháp lý rõ ràng, thống nhất, khả thi; nâng cao hiệu quả quản lý, vận hành và khai thác dữ liệu; đồng thời phát huy tiềm năng của công nghệ viễn thám trong phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường và đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Văn phòng Cục Viễn thám quốc gia

Ý kiến

Cục Viễn thám quốc gia: Rà soát, hoàn thiện thể chế, tạo động lực phát triển lĩnh vực viễn thám trong giai đoạn mới

Cục Viễn thám quốc gia: Rà soát, hoàn thiện thể chế, tạo động lực phát triển lĩnh vực viễn thám trong giai đoạn mới

Trước yêu cầu đẩy mạnh phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, việc hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về viễn thám có ý nghĩa quan trọng đối với nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, khai thác dữ liệu và phát huy tiềm năng của công nghệ viễn thám phục vụ phát triển kinh tế – xã hội. Qua tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực phụ trách, Cục Viễn thám quốc gia đã xác định những nội dung cần ưu tiên hoàn thiện, đồng thời đề xuất định hướng xây dựng Nghị định thay thế Nghị định số 03/2019/NĐ-CP và nghiên cứu xây dựng Luật Viễn thám, đáp ứng yêu cầu phát triển ngành trong giai đoạn mới.
Nâng cao năng suất lao động: Những nhiệm vụ trọng tâm của Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong giai đoạn mới

Nâng cao năng suất lao động: Những nhiệm vụ trọng tâm của Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong giai đoạn mới

Nâng cao năng suất lao động gắn với phát triển thị trường lao động đồng bộ, hiện đại, hiệu quả đang trở thành một yêu cầu quan trọng trong quá trình đổi mới mô hình tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Đối với ngành nông nghiệp và môi trường, yêu cầu này càng có ý nghĩa khi quá trình cơ cấu lại ngành, chuyển đổi mô hình sản xuất, phát triển nông nghiệp hiện đại, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ. Thực hiện Quyết định số 1685/QĐ-TTg ngày 30/8/2026 của Thủ tướng Chính phủ về Kế hoạch thực hiện Kết luận số 62-KL/TW ngày 29/6/2026 của Ban Bí thư về nâng cao năng suất lao động quốc gia gắn với phát triển thị trường lao động đồng bộ, hiện đại, hiệu quả trong giai đoạn mới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Quyết định số 3773/QĐ-BNNMT ngày 02/10/2026, kèm theo Kế hoạch triển khai trong toàn ngành. Kế hoạch đặt ra một hệ thống nhiệm vụ tương đối toàn diện, từ hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo việc làm có năng suất cao, phát triển kỹ năng nghề, thúc đẩy khoa học công nghệ và chuyển đổi số đến dự báo nhu cầu nhân lực, phát triển thị trường lao động và nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ.
Viễn thám kết hợp trí tuệ nhân tạo: Từ nền tảng dữ liệu đến năng lực cung cấp thông tin phục vụ quản lý

Viễn thám kết hợp trí tuệ nhân tạo: Từ nền tảng dữ liệu đến năng lực cung cấp thông tin phục vụ quản lý

Trong tiến trình chuyển đổi số và phát triển khoa học, công nghệ, viễn thám đang đứng trước một bước chuyển quan trọng: từ cung cấp dữ liệu ảnh sang cung cấp thông tin, tri thức và các sản phẩm hỗ trợ ra quyết định. Trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo thêm năng lực để thực hiện sự chuyển đổi đó. Với Việt Nam, vấn đề hiện nay không còn là có nên ứng dụng AI trong viễn thám hay không, mà là làm thế nào để hình thành được một hệ sinh thái viễn thám – AI có dữ liệu đủ tốt, hạ tầng đủ mạnh, mô hình đủ tin cậy và sản phẩm thực sự được đưa vào quy trình quản lý. Trong quá trình đó, Cục Viễn thám quốc gia có vai trò quan trọng trong định hướng, dẫn dắt, tổ chức phát triển và đưa các kết quả nghiên cứu, công nghệ vào ứng dụng thực tiễn.